Κεντρική Ορώδης Χοριοαμφιβληστροειδοπάθεια

Η Κεντρική Ορώδης Χοριοαμφιβληστροειδοπάθεια (Central Serous Chorioretinopathy – CSCR) είναι μία πάθηση του αμφιβληστροειδούς που επηρεάζει κυρίως την ωχρά κηλίδα, δηλαδή το σημείο του ματιού που είναι υπεύθυνο για την καθαρή και λεπτομερή όραση. Χαρακτηρίζεται από τη συγκέντρωση υγρού κάτω από τον αμφιβληστροειδή, γεγονός που προκαλεί θόλωση, παραμόρφωση της εικόνας και δυσκολία στην ανάγνωση ή την αναγνώριση προσώπων.

Παρότι στις περισσότερες περιπτώσεις η νόσος υποχωρεί χωρίς μόνιμες επιπτώσεις, η έγκαιρη διάγνωση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς υπάρχουν μορφές που μπορεί να γίνουν χρόνιες και να επηρεάσουν μόνιμα την όραση.

Ποιοι επηρεάζονται;	Κυρίως άνδρες 30–50 ετών
Κύριο σύμπτωμα	Θολή ή παραμορφωμένη κεντρική όραση
Διάγνωση	Οφθαλμολογική εξέταση και OCT
Θεραπεία	Παρακολούθηση ή εξειδικευμένη θεραπεία, ανάλογα με την περίπτωση

Τι είναι η Κεντρική Ορώδης Χοριοαμφιβληστροειδοπάθεια;

Η πάθηση εμφανίζεται όταν υγρό διαρρέει από τα αγγεία του χοριοειδούς και συσσωρεύεται κάτω από τον αμφιβληστροειδή. Η συσσώρευση αυτή δημιουργεί μία μικρή αποκόλληση της ωχράς κηλίδας, με αποτέλεσμα να αλλοιώνεται η ποιότητα της όρασης.

Οι περισσότεροι ασθενείς παρατηρούν ότι οι ευθείες γραμμές φαίνονται κυματιστές, τα αντικείμενα φαίνονται μικρότερα ή μεγαλύτερα από το φυσιολογικό ή υπάρχει μία γκριζωπή περιοχή στο κέντρο της όρασης.

Η πάθηση συνήθως εμφανίζεται στο ένα μάτι, αλλά σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να προσβληθούν και τα δύο μάτια σε διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως ξαφνικά και μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Θολή κεντρική όραση.
• Παραμόρφωση ευθειών γραμμών (μεταμορφοψία).
• Μείωση της αντίθεσης.
• Αλλαγή στην αντίληψη των χρωμάτων.
• Δυσκολία στην ανάγνωση.
• Σκοτεινή ή γκριζωπή περιοχή στο κέντρο της όρασης.
• Αίσθηση ότι τα αντικείμενα φαίνονται μικρότερα από το φυσιολογικό.

Αν εμφανιστεί οποιοδήποτε από τα παραπάνω συμπτώματα, συνιστάται άμεση εξέταση από οφθαλμίατρο.

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου;

Παρότι η ακριβής αιτία της νόσου δεν είναι πλήρως γνωστή, υπάρχουν παράγοντες που αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισής της.

Οι σημαντικότεροι είναι:

• έντονο ή χρόνιο ψυχολογικό στρες,
• χρήση κορτικοστεροειδών (κορτιζόνης) σε οποιαδήποτε μορφή,
• αρτηριακή υπέρταση,
• διαταραχές ύπνου,
• αποφρακτική άπνοια ύπνου,
• εγκυμοσύνη (σπανιότερα),
• οικογενειακή προδιάθεση σε ορισμένες περιπτώσεις.

Η διακοπή της κορτιζόνης δεν πρέπει ποτέ να γίνεται χωρίς ιατρική καθοδήγηση.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εξέταση και σε ειδικές απεικονιστικές εξετάσεις.

Η σημαντικότερη είναι η Οπτική Τομογραφία Συνοχής (OCT), η οποία απεικονίζει με μεγάλη λεπτομέρεια τον αμφιβληστροειδή και δείχνει τη συλλογή υγρού κάτω από την ωχρά κηλίδα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις όπως:

• Φλουοροαγγειογραφία.
• OCT Αγγειογραφία (OCTA).
• Αγγειογραφία με πράσινο της ινδοκυανίνης (ICG), όταν απαιτείται πιο λεπτομερής αξιολόγηση.

Οι εξετάσεις αυτές βοηθούν τόσο στη διάγνωση όσο και στην επιλογή της καταλληλότερης θεραπείας.

Πώς αντιμετωπίζεται;

Στους περισσότερους ασθενείς η νόσος υποχωρεί αυτόματα μέσα σε 2 έως 4 μήνες, χωρίς να χρειαστεί θεραπεία. Για τον λόγο αυτό, σε αρκετές περιπτώσεις επιλέγεται αρχικά στενή παρακολούθηση.

Εάν όμως το υγρό επιμένει, η όραση δεν βελτιώνεται ή η πάθηση υποτροπιάζει, μπορεί να προταθούν θεραπευτικές επιλογές όπως:

• φωτοδυναμική θεραπεία (Photodynamic Therapy – PDT),
• επιλεγμένη θεραπεία με laser,

Η επιλογή εξαρτάται από τη διάρκεια της νόσου, τη θέση της διαρροής και τις ανάγκες του κάθε ασθενούς.

Μπορεί να επανεμφανιστεί;

Ναι. Ένα ποσοστό ασθενών παρουσιάζει υποτροπές ακόμη και μετά από πλήρη αποκατάσταση της όρασης.

Οι επαναλαμβανόμενες υποτροπές ή οι χρόνιες μορφές της νόσου μπορεί να προκαλέσουν μόνιμες αλλοιώσεις στα κύτταρα της ωχράς κηλίδας, οδηγώντας σε μικρότερη τελική οπτική οξύτητα.

Η τακτική παρακολούθηση επιτρέπει την έγκαιρη αντιμετώπιση των υποτροπών και μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκών.

Πότε πρέπει να επισκεφθείτε οφθαλμίατρο;

Επικοινωνήστε άμεσα με τον οφθαλμίατρό σας εάν παρατηρήσετε:

• ξαφνική θόλωση της όρασης,
• κυματιστές ή παραμορφωμένες γραμμές,
• σκοτεινή περιοχή στο κέντρο της όρασης,
• σημαντική δυσκολία στην ανάγνωση,
• απότομη μείωση της οπτικής οξύτητας.

Η έγκαιρη διάγνωση είναι απαραίτητη, καθώς αρκετές παθήσεις της ωχράς κηλίδας μπορεί να εμφανίζονται με παρόμοια συμπτώματα.

Συχνές Ερωτήσεις

Η Κεντρική Ορώδης Χοριοαμφιβληστροειδοπάθεια προκαλεί τύφλωση;

Όχι. Στις περισσότερες περιπτώσεις η πρόγνωση είναι καλή. Ωστόσο, οι χρόνιες μορφές μπορεί να προκαλέσουν μόνιμη μείωση της κεντρικής όρασης.

Είναι το στρες πραγματικός παράγοντας κινδύνου;

Ναι. Η πάθηση έχει συσχετιστεί με αυξημένα επίπεδα στρες και ορμονών όπως η κορτιζόλη.

Μπορεί να θεραπευτεί πλήρως;

Οι περισσότεροι ασθενείς αναρρώνουν πλήρως ή σχεδόν πλήρως. Σε επίμονες περιπτώσεις υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπευτικές επιλογές.

Μπορώ να συνεχίσω να εργάζομαι;

Στις περισσότερες περιπτώσεις ναι, αν και μπορεί να υπάρχει προσωρινή δυσκολία σε εργασίες που απαιτούν λεπτομερή όραση, όπως η ανάγνωση ή η εργασία σε υπολογιστή.