Υπερμετρωπία
Η υπερμετρωπία είναι μία από τις συχνότερες διαθλαστικές ανωμαλίες του οφθαλμού. Τα άτομα με υπερμετρωπία δυσκολεύονται κυρίως να δουν καθαρά σε κοντινή απόσταση, ενώ σε μεγαλύτερους βαθμούς μπορεί να επηρεάζεται και η μακρινή όραση.
Πολλοί νέοι άνθρωποι με ήπια υπερμετρωπία δεν αντιλαμβάνονται ότι έχουν κάποιο πρόβλημα, επειδή τα μάτια τους καταβάλλουν συνεχώς προσπάθεια για να διατηρήσουν καθαρή την εικόνα. Η συνεχής αυτή προσπάθεια μπορεί να προκαλέσει κόπωση, πονοκεφάλους και δυσκολία στην ανάγνωση ή στην εργασία στον υπολογιστή.
| Τι είναι; | Διαθλαστική ανωμαλία |
| Πώς επηρεάζει την όραση; | Κυρίως την κοντινή όραση |
| Κύρια συμπτώματα | Θολή κοντινή όραση, κόπωση, πονοκέφαλοι |
| Είναι πάθηση; | Όχι, είναι διαθλαστική ανωμαλία |
| Αντιμετώπιση | Γυαλιά, φακοί επαφής ή διαθλαστική χειρουργική |
Τι είναι η υπερμετρωπία;
Για να βλέπουμε καθαρά, οι ακτίνες του φωτός πρέπει να εστιάζονται ακριβώς επάνω στον αμφιβληστροειδή.
Στην υπερμετρωπία, το μάτι είναι συνήθως λίγο πιο κοντό από το φυσιολογικό ή ο κερατοειδής έχει μικρότερη διαθλαστική ισχύ. Έτσι, οι ακτίνες του φωτός θα εστίαζαν πίσω από τον αμφιβληστροειδή, με αποτέλεσμα η εικόνα να γίνεται θολή, ιδιαίτερα στις κοντινές αποστάσεις.
Ποια είναι τα συμπτώματα;
Τα συμπτώματα εξαρτώνται από τον βαθμό της υπερμετρωπίας και την ηλικία του ασθενούς.
Τα συχνότερα είναι:
- δυσκολία στην ανάγνωση ή σε άλλες κοντινές εργασίες
- θολή κοντινή όραση
- κόπωση των ματιών μετά από διάβασμα ή χρήση υπολογιστή
- πονοκέφαλοι, ιδιαίτερα στο τέλος της ημέρας
- αίσθημα βάρους ή καύσου στα μάτια
- ανάγκη για συχνά διαλείμματα κατά την κοντινή εργασία.
Σε μεγαλύτερους βαθμούς υπερμετρωπίας μπορεί να εμφανιστεί και θολή όραση σε μακρινές αποστάσεις.
Γιατί εμφανίζεται η υπερμετρωπία;
Η υπερμετρωπία είναι συνήθως συγγενής και σχετίζεται με τα ανατομικά χαρακτηριστικά του ματιού.
Στα περισσότερα παιδιά υπάρχει ένας μικρός βαθμός υπερμετρωπίας, ο οποίος μειώνεται φυσιολογικά καθώς αναπτύσσεται ο οφθαλμός.
Σε ορισμένους ανθρώπους, όμως, η υπερμετρωπία παραμένει και στην ενήλικη ζωή, ενώ σε άλλους γίνεται πιο εμφανής με την εμφάνιση της πρεσβυωπίας.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η διάγνωση γίνεται με πλήρη οφθαλμολογική εξέταση και μέτρηση της διάθλασης.

Ο οφθαλμίατρος αξιολογεί:
- την οπτική οξύτητα
- τον βαθμό της υπερμετρωπίας
- τη λειτουργία της προσαρμογής
- τη συνολική υγεία των οφθαλμών.
Στα παιδιά, συχνά χρησιμοποιούνται κυκλοπληγικές σταγόνες, ώστε να μετρηθεί με ακρίβεια η πραγματική υπερμετρωπία.
Πώς αντιμετωπίζεται η υπερμετρωπία;
Η θεραπεία εξαρτάται από την ηλικία, τον βαθμό της υπερμετρωπίας και τις καθημερινές ανάγκες του ασθενούς.
Οι διαθέσιμες επιλογές περιλαμβάνουν:
- γυαλιά οράσεως
- φακούς επαφής
- διαθλαστική χειρουργική (LASIK ή PRK) σε επιλεγμένους υποψηφίους
- αντικατάσταση του φυσικού φακού σε ειδικές περιπτώσεις.
Ο οφθαλμίατρος θα προτείνει την καταλληλότερη λύση μετά από πλήρη αξιολόγηση.
Υπερμετρωπία και πρεσβυωπία: Ποια είναι η διαφορά;
Η υπερμετρωπία και η πρεσβυωπία συχνά συγχέονται, επειδή και οι δύο μπορεί να προκαλέσουν δυσκολία στην κοντινή όραση. Ωστόσο, πρόκειται για διαφορετικές καταστάσεις.
Η υπερμετρωπία είναι διαθλαστική ανωμαλία που υπάρχει συνήθως από νεαρή ηλικία και σχετίζεται με το σχήμα του ματιού.
Η πρεσβυωπία είναι φυσιολογική ηλικιακή μεταβολή που εμφανίζεται μετά τα 40–45 έτη, καθώς ο φυσικός φακός χάνει σταδιακά την ικανότητά του να εστιάζει σε κοντινές αποστάσεις.
Ένα άτομο μπορεί να έχει ταυτόχρονα υπερμετρωπία και πρεσβυωπία, οπότε η ανάγκη για κοντινή διόρθωση γίνεται ακόμη πιο έντονη.
Πότε πρέπει να προγραμματίσετε οφθαλμολογικό έλεγχο;
Συνιστάται να εξεταστείτε εάν:
- δυσκολεύεστε να διαβάσετε ή να εργαστείτε σε κοντινή απόσταση
- εμφανίζετε συχνούς πονοκεφάλους χωρίς άλλη εμφανή αιτία
- αισθάνεστε κόπωση στα μάτια μετά από παρατεταμένη χρήση υπολογιστή
- το παιδί σας παρουσιάζει στραβισμό, δυσκολία στη συγκέντρωση ή μειωμένη σχολική απόδοση.
Η έγκαιρη διάγνωση είναι ιδιαίτερα σημαντική στα παιδιά, καθώς η μη διορθωμένη υπερμετρωπία μπορεί να σχετίζεται με αμβλυωπία ή συγκλίνοντα στραβισμό.
Συχνές ερωτήσεις
Η υπερμετρωπία είναι το ίδιο με την πρεσβυωπία;
Όχι. Η υπερμετρωπία είναι διαθλαστική ανωμαλία, ενώ η πρεσβυωπία είναι φυσιολογική ηλικιακή μεταβολή της ικανότητας εστίασης.
Μπορεί να διορθωθεί με laser;
Ναι, αρκετοί ασθενείς με υπερμετρωπία μπορούν να υποβληθούν σε διαθλαστική χειρουργική, εφόσον πληρούνται τα κατάλληλα κριτήρια.
Τα παιδιά χρειάζονται πάντα γυαλιά;
Όχι απαραίτητα. Η ανάγκη για διόρθωση εξαρτάται από τον βαθμό της υπερμετρωπίας, την ηλικία και τα συμπτώματα. Η απόφαση λαμβάνεται μετά από πλήρη παιδοοφθαλμολογική αξιολόγηση.
Η υπερμετρωπία επιδεινώνεται με την ηλικία;
Η ίδια η υπερμετρωπία δεν αυξάνεται συνήθως σημαντικά. Ωστόσο, μετά τα 40–45 έτη, η εμφάνιση της πρεσβυωπίας μπορεί να κάνει τα συμπτώματα πιο έντονα.
Τι να θυμάστε
Η υπερμετρωπία είναι μια συχνή διαθλαστική ανωμαλία που μπορεί να επηρεάσει την άνεση και την ποιότητα της όρασης, ιδιαίτερα στις κοντινές αποστάσεις. Με την κατάλληλη διάγνωση και τη σωστή διόρθωση, οι περισσότεροι άνθρωποι αποκτούν καθαρή όραση και ανακουφίζονται από συμπτώματα όπως η κόπωση των ματιών και οι πονοκέφαλοι. Η τακτική οφθαλμολογική εξέταση είναι σημαντική τόσο για τους ενήλικες όσο και για τα παιδιά, ώστε να εξασφαλίζεται η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη αντιμετώπιση.
